auteur | autora | author

Hartsvriendinnen

Els Schul en Liesje Knuivers

Mijn moeder Els (1919) en Liesje Knuivers (1918) zijn sinds 1927 de beste vriendinnen en wanneer ze elkaar niet iedere dag kunnen zien, schrijven ze brieven. Veel brieven. Ze leven in voormalig Nederlands-Indië (sinds 1949 Indonesië). Ik vind in het familiearchief een schrijfsel van mijn moeder over hoe ze Liesje ooit ontmoette.

Naar mijn gevoel heeft de lagere school heel lang geduurd. De herinneringen worden pas echt belangrijk vanaf de derde klas. Mijn ouders vestigden zich na omzwervingen op Sumatra, op Java in Bandoeng. Eindelijk een vaste standplaats. In de voorgaande jaren werd mijn Vader veel overgeplaatst.  Elke keer een andere standplaats en een andere school. Er werd toch nogal eens verhuisd, ook binnen een stad.

We zaten op school bij de nonnen op de Zusters Ursulinen School aan de Javastraat. 

Ik was een dun verlegen meisje dat toch graag overal bij wilde zijn en aan alles mee wilde doen. Bij plagerijen en ruzies verweerde ik me dapper, en op een keer  toen ik echt bedreigd werd, kreeg ik hulp van een klasgenootje. Liesje, was een flink stoer kind, moest vast iedere ochtend havermoutpap eten. Ze was een echte prater en een haantje de voorste. Haar bescherming liet ik me gemakkelijk aanleunen. Liesje had ook nog een zus, Jopie, zij zat een of twee klassen hoger.  Geplaagd werd er niet veel meer.  Zo ontstond er een levenslange vriendschap. In de jonge jaren deden we alles samen, spraken ook wel af wat we de volgende dag zouden aantrekken en gingen zelfs hetzelfde gekleed. En werden aangezien voor zusjes.

De vriendschap met Liesje later Lies, is voor mijn vorming  van veel waarde geweest. Ik had een broer en een jonger broertje, en miste een zusje. Liesje had dus wel een zus,  die deed meestal (soms vond ze het te kinderachtig en had ze belangrijker dingen te doen) met ons mee.  Er was ook een broertje, Ton, maar die konden we makkelijk aan. Bij mij daarentegen liep mijn oudere broer Willy en zijn trawanten, me danig in de weg. 

In de vakanties deden we van alles. Bandoeng was prachtig aangelegd. We gingen dan fietsen, met vriendinnetjes, we namen onze boterhammetjes mee en picknickten in een van de grote parken. Als we met z’n tweetjes gingen, namen we de beren mee. We hadden ieder een speelgoedbeer, die werd dan helemaal aangekleed en achterop de fiets op de bagagedrager gebonden.

Toen we wat ouder waren  was in de vakantie het zwembad ons domein. Bandoeng had twee zwembaden: Tjiamplas en Het Centrum. Voor ons was het Centrum het dichtste bij. Met een abonnement, wat bijna ieder schoolkind had, waren we er dagelijks te vinden. De grote vakantie duurde heel lang. Later gingen mijn vader en moeder met ons kamperen.

Mijn tante Liesje die we nooit tante noemden omdat we dat in Indische familie nooit deden, gaat zelfs werken met mijn moeder in de zaak van mijn oma Amie en – nou komt het – Liesje trouwt met Willy de oudste broer van Els. Op 3 februari 1942 in Soerabaja. De Tweede Wereldoorlog was al aan de gang en de dreiging van Japan was groot dus in Nederlands-Indië is het onrustig. Op exact diezelfde dag trouwt mijn moeder Els met mijn vader Kees, in Lahat op Sumatra. En ze weten het niet van elkaar. Wanneer de Japanners Nederlands-Indië bezetten worden de (Indo)-Europeanen opgesloten in concentratiekampen. Zelfs die jaren brengen ze samen door. Hun leven is hecht vervlochten tot aan het overlijden van Liesje. 

Liesje zou vandaag jarig zijn geweest. Die datum 27 augustus staat in mijn geheugen gegroefd. Vandaar dat ik aan haar moest denken.

#kindvandekolonien #Nederlands-Indië

Vorige

Familiebanden

Volgende

Koe in de moestuin

  1. Patricia Steur

    Wat een prachtig verhaal Lies! Geweldig!

  2. Marty Verharen

    Gezellig weer een familie verhaal

  3. Liesje heeft ook haar hand stevig om je moeder heen geslagen! 🙂

Laat je een reactie na!?

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.

Mogelijk gemaakt door WordPress & Thema gemaakt door Anders Norén