Liesbeth Steur

lerares hatha-yoga en schrijver

Category: Blog Page 3 of 64

Saudades


Echt, dit jaar ben ik er niet bij. Niet bij de opening, niet tijdens en ook niet bij de sluiting. De Tong Tong Fair 2019 gaat aan mij voorbij. Met een goede reden. Ik reisde tegen mijn gewoonte in, eind april al naar Nederland. Mijn zus fotografe Patricia Steur ontving een koninklijke onderscheiding van de burgemeester van Amsterdam. Ze werd Ridder in de Orde van Oranje Nassau. En dat grote feest wilde ik niet missen. Gelukkig heb ik een abonnement op Moesson en ben ik Sobat van TTF. Zo blijf ik op de hoogte van het nieuws en het ouds.

Gisteren lag het meinummer van Moesson in mijn postbus. Misschien was het blad er al eerder en ik check mijn postbus alleen als ik er langs rijd op weg naar de grote stad. Mooie cover! Het weekend vind ik wel tijd om te lezen, nu kijk ik er naar in het voorbijgaan en verheug me.

Tong Tong is al lang in mijn leven. Vanaf 1961. Toen kwamen wij in Nederland wonen. We bezochten de Pasar Malam Besar in de Dierentuin van Den Haag. Oprichter Tjalie Robinson kwam thuis bij mijn ouders. Tijdens de Houtrusthallen periode liepen we er modeshows en werkten we als kaartjesknippers bij de bioscoop. We dansten in de Marathon. Ik werkte begin jaren negentig een tijd voor de redactie van tijdschrift Moesson aan de Prins Mauritslaan in Den Haag.

Zelfs in Portugal ben ik nog verweven met Tong Tong en Moesson. Iedere dag ruim ik een asbak op die dateert uit 1976 en van mijn ouders komt. Hij is niet mooi en toch koester ik dat ding. Het is natuurlijk te erg dat ik een roker heb in huis en iedere keer word ik herinnerd aan mijn Indisch zijn. En niet alleen door die asbak. Waar ik woon, in de bergen bij een dorp in het achterland van Portugal, heerst de sfeer die ik ken van het achterland op Java. Riviertjes, vrouwen die de was doen, alles plan plan en tijd om lekker te eten en vooral om in de schaduw te zitten onder het gebladerte van de bomen.

En nu schrijf ik in de middagen in de koelte van mijn huis aan een boek over mijn Indische familie. Ook plan plan. Het archief met brieven is groot en lezen kost tijd. Het verhaal begint vorm te krijgen. Gelukkig heb ik altijd veel gepraat met mijn ouders en veel heb ik, toen ze nog leefden, al geregistreerd. Het blijft toch spannend. Soms ontdek ik dingen die ik niet wist. Geen echte lijken in de kast en wel heel verrassend. Het is niet alleen een kwestie van de puzzel leggen. Soms heb ik tijd nodig om dat wat ik niet wist een plaats te geven. Dan schrijf ik pas verder. Zowel de Tong Tong Fair als tijdschrift Moesson inspireren me altijd om verder te gaan. De geschiedenis wordt volgens mij toch echt geschreven door mensen die het onderwerp zijn geweest van de gebeurtenissen. Hun verhalen zijn goud waard.

File

Ik heb een buurvrouw van 86 jaar. Ze is klein en tenger. Haar huid vertoont rimpels en ondanks dat ze altijd een strooien hoed draagt, is ze altijd bruin. Ze woont eenvoudig. Binnen stookt ze een houtvuurtje in de hoek van de kamer. De keuken bestaat uit een klein fornuis . Buiten is het aanrechtje met stromend water uit de bron. Ze woont in het achterhuis van haar eigen grote huis. In het hoofdhuis woont nu haar dochter met man en dochter. En haar vrijgezellen zoon woont tussen zijn moeder en zus in. De hele familie in een groot huis. Ieder met een eigen leven en allemaal volledig zelfstandig.

Oma, zoals ik haar noem, kan mooi vertellen over hoe het vroeger was. Als je wat geld had, had je een muildier of ezel met een wagen. Onder andere als vervoersmiddel naar het dorp. Meestal liep ze naar Marvão, de berg op en af, om daar te werken. De weg naar de boerderij was een bijna onbegaanbaar geworden Romeins pad en de wagen kon niet voor de deur komen.

Nu is dat wel anders. Het Romeinse pad is geasfalteerd, de grote brokken graniet zijn weggehaald. Wij wonen aan hetzelfde weggetje. Sinds een aantal jaren is er waterleiding en de straatverlichting bleef niet uit. Trouwens vele wegen zijn inmiddels geasfalteerd, zelfs mooie zeer toegankelijk verharde wegen.

De importbewoners – de allochtonen – spreken daar dan weer schande van. De autochtonen ervaren het als vooruitgang.

Het autobussennetwerk in Portugal is prima alleen op het platteland wordt het steeds kariger. Minder bewoners, minder kinderen, minder van alles en meer allochtonen. Tegenwoordig heeft bijna ieder gezin dan ook een auto. En toch is het nooit druk. De enige file van twee of drie voertuigen, die wel eens ontstaat, wordt veroorzaakt door twee dingen:

  1. Als er vee over de weg loopt omdat het naar een andere weide wordt begeleid of omdat het is uitgebroken.
  2. Als een Portugees midden op de weg stopt om te praten met zijn buurman.

Laatst toen ik terugreed van mijn yogastudio, waren het de koeien. De boer zei nog sorry, maar dit was werk. Het vee moest toch echt ergens anders grazen.

Zo’n oponthoud doet me altijd goed. Ik heb geen haast er is nog meer tijd om de omgeving in me op te nemen. Nooit gedacht dat het nog eens plezierig zou zijn om in de file te staan.

Vipassanā-meditatie

Photo by Mattia Faloretti on Unsplash.com

[português]  [English]

Afgelopen zondag ben ik opnieuw gestart met meditatielessen geven. Negen deelnemers dienden zich aan en voor hen wil ik nog eens uitleggen wat we eigenlijk aan het doen zijn. En wie weet spreekt het jou ook aan. Je bent van harte welkom om eens mee te doen. De data staan op de website van Yoga Studio Marvão.

Over de Boeddha gaan veel verhalen. Over hoe hij een prinsenzoon van rijke huize was en dat hij graag wilde weten wat zich buiten de muren van het landgoed van zijn familie afspeelde. Dus ging hij op pad. Daar, in de buitenwereld kwam hij het echte leven tegen.

De Boeddha leefde dat leven een tijdje voluit. Omdat hij niet gelukkig werd van alle wereldse uitspattingen, zag hij in hoe complex het leven eigenlijk is en ging op zoek naar het geheim van een stabiel, prettig en vredig leven.

De Boeddha identificeerde zeven gemoedstoestanden – anusaya’s – die bijna altijd leiden tot ongeluk of ontevredenheid.

1. zintuigelijk verlangen
2. manifestatiedrang
3. agressie, haat, boosheid
4. hoogmoed, je beter (of minder) voelen dan anderen
5. onjuist begrip van de werkelijkheid
6. twijfel, onzekerheid
7. onwetendheid of gebrek aan realiteitsbesef, onbewustheid.

De diepste oorzaak van de anusaya’s is onwetendheid. Vooral onbewustheid en een slordige interpretatie van wat er in ons omgaat zorgt ervoor dat de anusaya’s de kans krijgen zich te manifesteren en vervolgens gaan we niet wijs om met die emoties, gedachten en gevoelens.

Die onwetendheid zorgt ervoor dat we ons gaan hechten aan plezierige gedachten en gevoelens. We laten ons door van alles afleiden (sociale media bijvoorbeeld) en bouwen weerstand op tegen wat onplezierig is. Het onplezierige stoppen we ver weg ergens in ons lichaam en hechten ons steeds meer aan de buitenwereld. Alsof die buitenwereld een drug is die onze onplezierige gevoelens kan verdoven. We worden steeds banger te verliezen wat we hebben, of erger nog, we worden bang niet te kunnen bezitten wat we willen hebben.

De Boeddha bewandelde vele wegen en he geheim diende zich op een dag aan. Het bleek eenvoudig en voor iedereen te leren.

Het ontwikkelen van opmerkzaamheid.
Want opmerkzaamheid brengt inzicht en leidt tot acceptatie van het leven zoals het zich aandient.

De Boeddha beschrijft twee wegen om tot dat inzicht te komen.

1. Samatha-yānika: het ontwikkelen van opmerkzaamheid op basis van kalmtemeditatie.
2. Suddha-vipassanā-yānika: het direct ontwikkelen van opmerkzaamheid.

De eerste weg – kalmtemeditatie – is heel geschikt voor mensen die tijd hebben zich terug te trekken uit de maatschappij. Want het trainen van diepe vormen van concentratie (dat is kalmtemeditatie) vraagt veel tijd en een lang verblijf in afzondering.

De tweede weg is voor mensen zoals jij en ik. We staan midden in de maatschappij, leiden een druk leven en willen toch die opmerkzaamheid ontwikkelen om tot inzicht te komen, met innerlijke vrijheid als gevolg. Bij deze weg wordt natuurlijk ook concentratie ontwikkeld. Alleen in lichtere vorm dan bij de eerste weg.

Zodra je begint met vipassanā, pas je het eigenlijk meteen toe in je dagelijks leven. Want in de vipassanā observeer en registreer je wat zich afspeelt in je lichaam en je denken. Dus alle dagelijkse mentale en fysieke ervaringen worden gebruikt als meditatieobject.

Je kunt vipassanā- of inzichtmeditatie beschouwen als levenstherapie. Het heeft namelijk een zuiverende en genezende werking op ons karakter en het verstrekt ons intuïtief inzicht in het vergankelijke en onbeheersbare leven. We leren beter omgaan met blokkades en problemen en ontwikkelen stabiliteit in het omgaan met alledaagse ervaringen.

Uithangbord

IMG_2947 kopie

Het is gelukt. Na twee jaar staat mijn studio erop! G7. Kijk maar: Yoga Studio Marvão.

Toen ik daar begon was dit lijstje niet compleet. Het hele bord was na een tijdje verdwenen. Het frame stond er wat armoedig bij. Zo armoedig dat ze tijdens Kerstmis een armetierig kerstboompje erin hadden geplaatst met wat lichtjes. Om de entree wat op te vrolijken. Dat hielp in mijn ogen niet.

Wanneer je deze foto ziet denk je misschien ook: jeetje, grijze lucht, een oude auto op de achtergrond en een grote garagedeur. Het klopt helemaal wat je ziet. De entree zie je niet. Die zit links. Mooie grote glazen schuifdeuren, een immense ontvangsthal en een trap naar de eerste etage. Daar is mijn studio naast de kapper, de tandarts en de privé-kliniek. Er is ook nog een flexwerkplek met alles erop en eraan en een bedrijf dat land onderhoudt en tuinen aanlegt.

Beneden zit de wasvrouw, de schoonheidsspecialiste, een bar annex pizzeria en de vrouwelijke manager van het gebouw. Er is een grote vergaderruimte en het kantoor van de grootste aannemer van ons dorp. Dan zijn er nog meerdere paviljoens zoals ze dat hier noemen met garages waar auto’s worden gerepareerd, een bierbrouwer, een bedrijf dat bouwmaterialen verkoopt en een bedrijf die daar de opslag heeft van producten, conserven uit de streek.

Meer divers wordt het niet. Het is altijd gezellig, er is altijd tijd voor een praatje of een koffie of een biertje. En dat er op zondag als ik in de ochtend meditatieles geef, een van de monteurs toch in zijn garage aan de slag gaat, beschouw ik dat als de beste uitdaging om te leren mediteren.

Deze foto is gemaakt in het kader van de #PHOT Photo On Tuesday, een blogexperiment van Karin Ramaker. Een vrije foto-opdracht: een zelfgemaakte foto, zonder thema met of zonder begeleidende tekst, maar wel mét een titel.

 

 

 

Page 3 of 64

Powered by WordPress & Theme by Anders Norén

%d bloggers like this: